ببینید آقاجون
فداکاری، ایثار، عشق، فرهنگ بومی، تاریخ، باورهای مذهبی، عرف ....
همه اینها بر تصمیمات و انتخابهای آدمها تاثیر میگذارند. کسی هم منکر این نیست. برای بررسی بسیاری از جنبههای رفتاری جوامع و انسانها لحاظ کردن این موارد الزامیه. مثلا شما اگر تحقیقی درباره تاثیر باورهای مذهبی در نوع پوشاک مردم دارید بدیهیست که در مدل تحلیلیتون باید باروهای مذهبی جامعه مورد تحقیق لحاظ بشه. این از این.
در غالب تحلیلهای اقتصادی تصمیم گیرندگان اقتصادی به صورت موجوداتی حسابگر «مدل» میشوند که همواره در پی انتخاب بهترین گزینه هستند. این فرض نه تعارضی با دیگرخواهی و ایثار و از خود گذشتگی داره و نه در تضاد با ویژگیهای بومی جوامعه. ترجیحات و پروسه تصمیمگیری افراد را میتوان تا جای دلخواه پیچیده کرد و انواع و اقسام ویژگیهای «دنیای واقعی» رو به تحلیلهای اقتصادی افزود. این امر اگرچه باعث میشه مدلهای اقتصادی غنیتر بشند، ولی بدون هزینه نخواهد بود. هزینهای که بابتش میپردازیم پیچیدهتر شدن چهارچوب تحلیلیمون (یعنی مدلهامون) هست. پیچیدهتر شدن مدل ما رو با ریسک کاهش دقت در نتیجهگیری روبرو میکنه. با همه اینها -دوباره تاکید میکنم- مدلهای اقتصادی توانایی در بر گیری ایم موارد رو دارند.
مسئلهای که توجه به اون اهمیت داره که اینه که ببینیم فایده این پیچیدهسازی و «واقعیتر کردن» مدلها چیست؟ چه سئوال اساسی در زمینه -مثلا- مصرف و پسانداز خانوار میخواهیم پاسخ بدهیم که برای پاسخ دادن به اون لحاظ کردن ایثار (مثلا) اهمیت مرکزی و حیاتی داره؟ این فرآیند «واقعی کردن» چهارچوب تحلیلی رو تا کجا باید ادامه بدیم؟ که چه چیزی رو بدست بیاریم. اگر یک مدل ساده توانایی توضیح یک پدیده رو داره وارد کردن انواع و اقسام فروض رفتاری به تحلیل (به قیمت غیر ممکن شدن نتیجهگیری) چه ارزشی قراره به تحلیل ما بده.
آنچه که در کاربرد روشهای مدرن علم اقتصاد در تحلیل مسائل ایران (یا هر کشور دیگری) باید به طور جدی مد نظر قرار بگیره تاثیر فرآیند قانونگزاری ، ناکامل بودن بازارها، کیفیت اعمال قراردادها، عدم شفافیت وتقارن اطلاعاتی و هزینههای مبادلهای بر تصمیمات فردیست. به جای خیالپردازی در باره ایثار و دیگر فضایل انسانی و دستکاری کردن فروض رفتار در تصمیمات فردی باید به تاثیر عوامل نهادی بر تصمیمات پرداخت.
جای اینگونه تحلیلها به شدت در فضای آکادمیک اقتصاد ایران خالیست.
فداکاری، ایثار، عشق، فرهنگ بومی، تاریخ، باورهای مذهبی، عرف ....
همه اینها بر تصمیمات و انتخابهای آدمها تاثیر میگذارند. کسی هم منکر این نیست. برای بررسی بسیاری از جنبههای رفتاری جوامع و انسانها لحاظ کردن این موارد الزامیه. مثلا شما اگر تحقیقی درباره تاثیر باورهای مذهبی در نوع پوشاک مردم دارید بدیهیست که در مدل تحلیلیتون باید باروهای مذهبی جامعه مورد تحقیق لحاظ بشه. این از این.
در غالب تحلیلهای اقتصادی تصمیم گیرندگان اقتصادی به صورت موجوداتی حسابگر «مدل» میشوند که همواره در پی انتخاب بهترین گزینه هستند. این فرض نه تعارضی با دیگرخواهی و ایثار و از خود گذشتگی داره و نه در تضاد با ویژگیهای بومی جوامعه. ترجیحات و پروسه تصمیمگیری افراد را میتوان تا جای دلخواه پیچیده کرد و انواع و اقسام ویژگیهای «دنیای واقعی» رو به تحلیلهای اقتصادی افزود. این امر اگرچه باعث میشه مدلهای اقتصادی غنیتر بشند، ولی بدون هزینه نخواهد بود. هزینهای که بابتش میپردازیم پیچیدهتر شدن چهارچوب تحلیلیمون (یعنی مدلهامون) هست. پیچیدهتر شدن مدل ما رو با ریسک کاهش دقت در نتیجهگیری روبرو میکنه. با همه اینها -دوباره تاکید میکنم- مدلهای اقتصادی توانایی در بر گیری ایم موارد رو دارند.
مسئلهای که توجه به اون اهمیت داره که اینه که ببینیم فایده این پیچیدهسازی و «واقعیتر کردن» مدلها چیست؟ چه سئوال اساسی در زمینه -مثلا- مصرف و پسانداز خانوار میخواهیم پاسخ بدهیم که برای پاسخ دادن به اون لحاظ کردن ایثار (مثلا) اهمیت مرکزی و حیاتی داره؟ این فرآیند «واقعی کردن» چهارچوب تحلیلی رو تا کجا باید ادامه بدیم؟ که چه چیزی رو بدست بیاریم. اگر یک مدل ساده توانایی توضیح یک پدیده رو داره وارد کردن انواع و اقسام فروض رفتاری به تحلیل (به قیمت غیر ممکن شدن نتیجهگیری) چه ارزشی قراره به تحلیل ما بده.
آنچه که در کاربرد روشهای مدرن علم اقتصاد در تحلیل مسائل ایران (یا هر کشور دیگری) باید به طور جدی مد نظر قرار بگیره تاثیر فرآیند قانونگزاری ، ناکامل بودن بازارها، کیفیت اعمال قراردادها، عدم شفافیت وتقارن اطلاعاتی و هزینههای مبادلهای بر تصمیمات فردیست. به جای خیالپردازی در باره ایثار و دیگر فضایل انسانی و دستکاری کردن فروض رفتار در تصمیمات فردی باید به تاثیر عوامل نهادی بر تصمیمات پرداخت.
جای اینگونه تحلیلها به شدت در فضای آکادمیک اقتصاد ایران خالیست.
+ نوشته شده در چهارشنبه شانزدهم خرداد 1386ساعت 7:28 توسط روزبه حسینی
|