رمز موفقيت انجمن حجتيه
بيش از سي سال از انقلاب و كنار زده شدن انجمن حجتيه مي گذرد اما كماكان از قدرت و نفوذ آنها سخن گفته مي شود؟ علت اين قدرت چيست؟ به اعتقاد من دليل آن اين است كه انجمن حجتيه در زماني شروع به كار كرد كه بازار مذهب و عقايد رقابتي بود. ايدئولوژيها و تفكرات مختلف مي توانستند هوادار جذب كنند و منعي قانوني و حكومتي پيش رويشان نبود. در اين شرايط بخشي از شيعيان معتقد كه مي خواستند در اين فضاي رقابتي با بهائيت رقابت كرده و سهم خود را از اين بازار افزايش داده و سهم بهايي ها را كاهش دهند ناچار شدند تا كارايي خود را در امر تبليغ ارتقا دهند. آنها مجبور بودند در شرايطي با فرقه هاي ديگر رقابت كنند كه نمي توانستند مانع تبليغ آنها شده و يا مخالفين خود را بكشند و يا مجبور به خروج از كشور كنند. در نتيجه به روشهايي چون شبكه سازي، ايجاد گروه هاي آموزشي و آموزش بحث و مناظره و مسائلي از اين دست رو آوردند كه به منظور افزايش بهره وري فعاليت اين افراد در بازار مذهب تدارك ديده شده بود. به عبارت ديگر فشار رقابت آنها را كارآمد ساخته بود.
علت اينكه ديگر شبكه هايي با اين قدرت در ميان مذهبي هاي ايران ايجاد نشد اين بود كه بازار مذهب و عقايد در سالهاي پس از انقلاب غيررقابتي و انحصاري شد. به جاي رقابت با يك فرقه مي شد از رانت قدرت حكومتي استفاده كرد و اعضاي آن فرقه را از بين برد و يا هرگونه تبليغ آن را مانع شد. استفاده از رانت قدرت عملا نيروهاي مذهبي ايران را شديدا تضعيف نمود.
اين مسئله يك حلقه معيوب را نيز تشكيل داده است به اين معني كه تضعيف قدرت رقابت گروه هاي مذهبي شيعه اتكاء آنها را به حكومت مذهبي افزايش داده و اين اتكا خود قدرت رقابت آنها را كاهش مي دهد.